fa رهیافت نوین در تأمین مالی پروژه‌های بالادستی نفت و گاز؛ تحولات حقوقی و اداری تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-size:11pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif"><span lang="FA" style="font-family:&quot;B Mitra&quot;">یکی از مهم‌ترین روش‌های تأمین مالی در پروژه‌های بالادستی نفت و گاز، تأمین مالی بر مبنای ذخایر است که به </span><span dir="LTR" style="font-family:&quot;Angsana New&quot;,serif">RBL</span><span lang="FA" style="font-family:&quot;B Mitra&quot;"> موسوم است. در این روش تأمین مالی که تلفیقی از تأمین مالی پروژه‌ای و تأمین مالی شرکتی است، محتوای ذخایر اثبات شده موضوع قرارداد بالادستی برای پیمانکار زمینه‌ای ایجاد می‌کند تا با شناسایی آن به‌عنوان بخشی از دارایی و توثیق آن، اقدام به تأمین مالی پروژه بالادستی نماید. شیوه شناسایی و محاسبه ذخایر اثبات شده و احتمالی دارای ظرایف و محدودیت‌هایی است که تلفیقی از مباحث فنی، مالی و حقوقی را شامل می‌شود. در ایران اما باتوجه‌به اینکه محتوای ذخایر بر مبنای قوانین بالادستی و از جمله قانون اساسی جزء انفال محسوب می‌شود، استفاده از این روش مطلوب و رایج برای پیمانکاران در دسترس نبوده است. بااین‌وجود پس از تغییرات در الگو و ساختار قراردادهای بالادستی و به‌ویژه تحولات اخیر در خصوص شیوه تأمین مالی قراردادهای بالادستی راه‌حل‌هایی نزدیک به آن در دسترس قرار گرفته است به کیفیتی که عواید آتی پروژه محملی برای تأمین مالی پیمانکار ایجاد نموده است. این امر در قالب‌هایی نظیر گواهی سپرده کالایی، گواهی تعهد پرداخت، گواهی پرداخت عایدی آتی و وثیقه‌گذاری کالا، تجهیزات، تأسیسات و مستحدثات به نام سرمایه‌گذار، متجلی شده است که به‌گونه‌ای بومی‌سازی روش تأمین مالی مبتنی بر ذخایر است. پژوهش حاضر با واکاوی تحلیلی این رهیافت نوین، اصول و مبانی و الزامات آن را دریافته است و در مجموع تحولات اخیر را گامی مثبت در جهت تأمین مالی پروژه‌های بالادستی می‌داند.</span></span></span></span></span><br> &nbsp; <span style="font-size:12pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif"><span style="font-size:10.0pt">Reserve-Based Lending (RBL) is one of the most widely used financing methods for upstream oil and gas projects. As a hybrid of project finance and corporate finance, this mechanism enables the contractor to utilize the proven reserves covered by an upstream petroleum contract as the underlying basis for financing. By recognizing such reserves as part of the contractor&rsquo;s asset base and pledging them as collateral, the contractor may obtain financing for project development. The identification, classification, and valuation of proven and probable reserves involve complex technical, financial, and legal considerations.</span></span></span></span><br> <span style="font-size:10.0pt"><span style="font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif">In Iran, however, this widely adopted financing mechanism has not been available because, under the country&rsquo;s legal framework&mdash;particularly the Constitution&mdash;hydrocarbon reserves constitute part of the Anfal (public wealth) and therefore cannot be owned or pledged by contractors. Nevertheless, recent reforms in the structure of upstream petroleum contracts, particularly the introduction of the Financing Framework for Upstream Oil and Gas Contracts, have established mechanisms that closely resemble reserve-based lending. Under this framework, future project revenues constitute the principal basis for financing contractors. This approach is reflected in financial instruments such as Commodity Deposit Certificates, Payment Commitment Certificates, Future Revenue Payment Commitment Certificates, and the collateralization of goods, equipment, facilities, and constructed assets in the investor&rsquo;s name. Collectively, these mechanisms represent an indigenized adaptation of reserve-based financing within Iran&rsquo;s legal system. Through an analytical examination of this emerging approach, the present study identifies its underlying principles, legal foundations, and implementation requirements. It concludes that the recent legal and administrative reforms constitute a significant step toward improving financing mechanisms for upstream oil and gas projects in Iran</span></span> تأمین مالی, قراردادهای بالادستی نفت و گاز, وام مبتنی بر ذخایر, شیوه‌نامه تأمین مالی قراردادهای بالادستی, گواهی پرداخت عایدی آتی, گواهی سپرده کالایی, گواهی تعهد پرداخت Project Finance, Upstream Oil and Gas Contracts, Reserve-Based Lending (RBL), Financing Framework for Upstream Oil and Gas Contracts, Future Revenue Payment Commitment Certificate, Commodity Deposit Certificate, Reserve-Based Financing   33 71 http://qjal.smtc.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-716-4&slc_lang=fa&sid=1 Mohammadmahdi Hajian محمدمهدی حاجیان Yes