fa ساختار و صلاحیت مراجع شبه‌قضاییِ حقوقِ آب ایران تخصصي Special پژوهشي Research <span style="color:black;"><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">رویکرد نظام حقوقی اعم از قوانین، مقرّرات، رویه</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:11.0pt;">‌</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">ها و آرای محاکم به منابع آب، در چگونگیِ مدیریتِ مصرف و صیانت از این مادۀ حیاتی، بسیار تعیین‌کننده است</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:11.0pt;"> و براساس موضوعاتی همچون لزومِ تأمین امنیت آب و حفظ منافع عمومی، حکومتِ قواعد حقوق عمومی بر منابع آب، امری ضروری است. در نظام حقوقی ایران حسب تصریح اصل چهل و پنجم قانون اساسی، رودخانه‌ها و سایر آب‌های عمومی </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">از مصادیق مهم انفال و ثروت‌های عمومی قلمداد می‌شوند. بر این اساس، نهادهای اداریِ ملّی و محلی همچون وزارت نیرو و شرکت‌های آب منطقه‌ای و مراجعی شبه قضایی تحت عناوین &laquo;کمیسیون رسیدگی به صدور پروانه ها&raquo; و &laquo;کمیسیون رسیدگی به امور آب های زیرزمینی&raquo; در امر مدیریتِ عمومیِ منابع آب، مسئولیت قانونی یافته‌اند. مقالۀ حاضر </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">ضمن تحلیلِ صلاحیت‌های قانونی نهادهای یادشده، نظامِ حل اختلاف میان آنها و شهروندان را نیز محل مطالعه قرار داده و پیشنهادهایی در راستای صیانتِ مطلوب از منافع عمومی ارائه داده است.</span></span></span> The legal system approach including rules, regulations and judgmental procedure to water sources has a significant&nbsp; role in the management of water consumption and with due attention to matters such as security of water and protection of public interests , sovereignty of public law rules on water sources is necessary. The constitution of Islamic Republic of Iran has accepted the water sources as a public wealth, so some public organizations at national or local jurisdiction like water ministry, water companies and Administrative Tribunals have legal responsibility in the public management of water sources. This paper with analysis the jurisdiction of this institutions , has studied the ways of dissolving the disputes between them and citizens and finally has proposed amendments for protection of public interests. حقوق آب, کمیسیون رسیدگی به صدور پروانه‌ها, کمیسیون رسیدگی به امور آب‌های زیرزمینی. Water law, The Commission of ratification of permits, The Commission of underground waters 33 54 http://qjal.smtc.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-124&slc_lang=fa&sid=1 علی اکبر جعفری ندوشن 10031947532846001690 10031947532846001690 No دانشگاه یزد امید شیرزاد 10031947532846001691 10031947532846001691 Yes دانشگاه یزد